Upiorny legat
Autor: Joanna Chmielewska
Wydawnictwo: Polski Dom Wydawniczy, 1989
Okładka: miękka
Stan: dobry
Uwagi: brak
O książce
Upiorny legat to Chmielewska w wydaniu najbardziej „PRL-owskim” – groteskowa codzienność końcówki lat 80. spotyka się tu z klasyczną intrygą kryminalną. Punkt wyjścia – spadek obciążony niejasnymi okolicznościami – pozwala autorce spleść motywy rodzinnych waśni, podejrzanych interesów i historycznych tajemnic. Joanna, tradycyjnie bardziej dociekliwa niż rozsądna, pakuje się w śledztwo, które w każdej chwili może się skończyć nie tyle odkryciem mordercy, co kolejną kompromitacją wobec znajomych.
W powieści pobrzmiewa melancholia schyłku epoki: brudne zaułki Warszawy, pustki w sklepach, kolejki i biurokracja kontrastują z marzeniami o „zachodnim” luksusie. Chmielewska wykorzystuje kryminał jako pretekst do satyry – jej bohaterowie są jednocześnie typami z życia wziętymi i karykaturami: spadkobiercy gotowi pożreć się o byle drobiazg, urzędnicy sparaliżowani przepisami, „kolekcjonerzy” widzący w każdym rupieciu potencjalny rarytas.
Choć intryga nie należy do najbardziej oryginalnych w dorobku pisarki, wartość książki tkwi w języku i humorze. Ironiczne dialogi, absurdalne sytuacje i nieustanne potknięcia bohaterki sprawiają, że Upiorny legat czyta się jako satyryczny zapis końcówki PRL-u – świata jednocześnie śmiesznego i upiornego, w którym trup w piwnicy jest mniej zaskakujący niż formularz w urzędzie.