Fantastyka

Fantastyka to literatura, która przekracza granice codzienności - buduje światy rządzone magią, spekuluje o przyszłości i technologii albo sięga po to, co budzi lęk. Pod tym jednym szyldem mieszczą się trzy duże nurty: fantasy, science fiction oraz horror i weird fiction, a granice między nimi bywają płynne.

Co znajdziesz w tej kategorii

Zbieramy tu zarówno klasykę gatunku, jak i współczesne powieści - od cyklów fantasy i space opery po opowiadania grozy i prozę z pogranicza gatunków. Osobne działy poświęcone są książkom wyróżnionym najważniejszymi nagrodami branżowymi: Nagrodzie im. Arthura C. Clarke'a oraz Hugo i Nebuli, a także kultowej Uczcie Wyobraźni.

Czytaj więcej - nurty fantastyki i jak się w nich poruszać

Fantasy

Najstarszy z nurtów, wyrastający z mitu, baśni i eposu. Obejmuje wszystko od klasycznej high fantasy z rozbudowanymi światami, mapami i wielotomowymi cyklami, przez fantasy przygodową i miecz i magię, po dark fantasy, w której świat przedstawiony jest brutalny, a bohaterowie moralnie niejednoznaczni. Osobną odnogą jest urban fantasy, przenosząca istoty nadprzyrodzone do współczesnych miast.

Science fiction

Fantastyka naukowa opiera się na spekulacji: co się stanie, jeśli technologia, ustrój albo nauka pójdą w określonym kierunku. Twarde SF trzyma się przy tym rygoru naukowego, space opera stawia na rozmach i przygodę w skali galaktycznej, cyberpunk na zrośnięcie człowieka z technologią i władzę korporacji, a dystopie i historie alternatywne na diagnozę społeczną w kostiumie przyszłości lub innego wariantu przeszłości.

Horror, groza i weird fiction

Nurt skupiony na lęku i na zetknięciu z tym, czego nie da się wyjaśnić. Mieści w sobie klasyczną powieść gotycką, opowieści o duchach, horror kosmiczny spod znaku Lovecrafta oraz współczesne powieści grozy. Weird fiction to z kolei proza celowo wymykająca się podziałom - bliżej jej do niepokojącej dziwności niż do straszenia wprost.

Nagrody i serie wydawnicze

Przy wyborze fantastyki dobrym drogowskazem bywają nagrody. Hugo przyznają czytelnicy podczas Worldconu, Nebulę - amerykańscy pisarze SF i fantasy, a Nagrodę im. Arthura C. Clarke'a jury brytyjskie, które chętnie wskazuje książki z pogranicza gatunku i literatury głównego nurtu. Dla polskiego czytelnika osobnym punktem odniesienia pozostaje seria Uczta Wyobraźni, w której ukazywały się tytuły ambitniejsze i trudniejsze, często pomijane przez wydawców masowych.