Wspomnienia Kowieńskie 1938-1939
Autor: Leon Mitkiewicz
Wydawnictwo: Bellona 1990
Okładka: miękka z obwolutą
Stan: dobry
Uwagi: brak
O książce:
„Wspomnienia kowieńskie 1938–1939” Leona Mitkiewicza to książka z gatunku źródeł osobistych, które same w sobie są dokumentem epoki. Pułkownik kawalerii, oficer dyplomowany i zarazem dyplomata, notuje dzień po dniu atmosferę Kowna – miasta pełniącego rolę tymczasowej stolicy Litwy – w ostatnich miesiącach przed wybuchem wojny. W odróżnieniu od suchych raportów ministerialnych, narracja Mitkiewicza jest żywa, pełna anegdot i obserwacji, łączących ton oficera i pamiętnikarza.
Na kartach książki spotykamy litewskich polityków i wojskowych, opisy przyjęć dyplomatycznych i codziennych spięć granicznych, a także komentarze do szerszych wydarzeń – od ultimatum polskiego z marca 1938 roku po układy z Niemcami i Sowietami w roku 1939. Mitkiewicz opisuje wojsko litewskie z typową dla wojskowego drobiazgowością, ale zarazem notuje detale życia codziennego – język, zwyczaje, drobne gesty mieszkańców Kowna wobec Polaków. W efekcie powstaje portret nie tylko polityki, lecz także mentalności i atmosfery kraju balansującego między wielkimi mocarstwami.
Wspomnienia te są również kroniką złudzeń: dyplomatycznych wysiłków, które miały doprowadzić do pojednania polsko-litewskiego, a kończyły się fiaskiem. Wrzesień 1939 roku widziany z Kowna ma wymiar szczególny – autor obserwuje klęskę Polski z pozycji świadka, który nie ma wpływu na bieg zdarzeń, a jego misja kończy się wraz z wkroczeniem wojsk sowieckich.
