Czarna kobieta na białym tle. Dyptyk biograficzny
Autor: Anna Wieczorkiewicz
Wydawnictwo: Universitas, 2013
Okładka: miękka
Stan: dobry
Uwagi: brak
O książce
„Czarna kobieta na białym tle. Dyptyk biograficzny” Anny Wieczorkiewicz to książka, która wymyka się prostym kategoriom biografii – bliżej jej do antropologicznego eseju, w którym losy jednostek stają się zwierciadłem dla mechanizmów władzy, rasizmu i płci. Autorka zestawia dwie postaci odległe w czasie i doświadczeniu: Saartjie Baartman, „Hottentot Venus” wystawianą w XIX-wiecznych europejskich gabinetach osobliwości, oraz Waris Dirie, supermodelkę i aktywistkę z Somalii, walczącą z okaleczaniem żeńskich genitaliów.
Obie biografie ułożone w formie dyptyku funkcjonują jak kontrapunkty: Baartman – ofiara kolonialnego spojrzenia i naukowej fetyszyzacji, Dirie – głos emancypacji, ale i symbol, który moda i media uczyniły figurą egzotyczności. Wieczorkiewicz rekonstruuje fakty, sięga do archiwów i świadectw, ale jednocześnie wpisuje je w szersze ramy – od postkolonializmu i feminizmu po antropologię ciała i krytykę kulturową.
Autorka prowadzi narrację refleksyjną, pełną odniesień do teorii i literatury, a jednocześnie osadzoną w konkretnych wydarzeniach i dokumentach. Dzięki temu dyptyk działa na dwóch poziomach: jako historia jednostek i jako analiza mechanizmów społecznych.
„Czarna kobieta na białym tle” to także pytanie o etykę opowiadania cudzych losów. Wieczorkiewicz pokazuje, że każda biografia jest konfrontacją z wyobrażeniami badacza, a spojrzenie na „Innego” odsłania więcej o naszej kulturze niż o samej postaci.