Cykl: Eberhard Mock
- Śmierć w Breslau
- Koniec świata w Breslau
- Widma w mieście Breslau
- Festung Breslau
- Dżuma w Breslau
- Mock
- Mock. Ludzkie zoo
- Mock. Pojedynek
Autor: Marek Krajewski
Wydawnictwo: Znak/WAB
Okładka: miękka
Stan: dobry plus
Uwagi: brak
Cykl o Eberhardzie Mocku to literacka archeologia miasta, którego już nie ma. Marek Krajewski zbudował z przedwojennego Breslau nie tylko scenografię dla kryminałów retro, ale też żywy, gęsty organizm – cuchnący alkoholem, dymem cygar, pełen korupcji i duchów historii. Mock, komisarz-antybohater, balansuje na granicy groteski i tragedii: raz przypomina Chandlerowskiego detektywa z wąsem Nietzschego, raz pijaka z policyjnego rynsztoka. Jest przy tym figurą na wskroś literacką – przeżartą cytatami z klasyków, zmiażdżoną przez własną słabość i cynizm, a jednak upartą w tropieniu makabry.
Książki, rozpięte między 1905 a 1939 rokiem, układają się w swoisty fresk upadku. Zaczynamy od młodego wachmistrza, którego inicjacja w świat zbrodni odbywa się w knajpach, burdelach i salach hazardowych, a kończymy na oficerze otoczonym przez brunatną pożogę nazistowskiego Breslau. To nie tylko kryminały – to także zapis lęków epoki: od dekadenckiego okultyzmu po obsesję czystości rasowej, od brutalnej psychiatrii po mordercze rytuały, które mogłyby stanąć obok obrazów Goi.
Styl Krajewskiego ma w sobie akademicką precyzję filologa – erudycyjne cytaty, niemieckie wstawki, detale topograficzne – ale zarazem okrucieństwo naturalisty. Czytelnik zostaje wrzucony w świat, w którym moralność to luksus, a każdy sojusz kończy się zdradą. Nic dziwnego, że Mock – bohater bez złudzeń – bywa postrzegany jako polska odpowiedź na noir, choć z jeszcze cięższym bagażem: niemieckim, żydowskim, słowiańskim splecionym w węzeł historii.