Puntigam albo Sztuka zapominania
Autor: Gerald Szyszkowitz
Wydawnictwo: PIW, 1996
Okładka: miękka
Stan: dobry/ dobry plus
Uwagi: brak
O książce:
„Puntigam albo sztuka zapominania” Geralda Szyszkowitza to powieść o Austrii, która zbyt długo udawała, że nic się nie stało. Historia Friedemanna Puntigama, właściciela młyna z Grazu, zaczyna się od zwykłej nadziei – wiary, że Anschluss przyniesie porządek i stabilność. Szybko jednak przeradza się w portret człowieka, który zrozumiał, że przymknięcie oka na zło nie jest neutralnością, lecz współuczestnictwem. Szyszkowitz opisuje, jak codzienne kompromisy przeradzają się w moralne bankructwo, a „sztuka zapominania” staje się sposobem na przetrwanie w kraju, który chciał wymazać własne grzechy.
Konstrukcja powieści opiera się na zderzeniu dwóch czasów – przeszłości okupacyjnej i powojennej teraźniejszości. Córka Puntigama, Marianne, wraca po latach z emigracji, by uczestniczyć w jubileuszu rodzinnej firmy. Spotkania, wspomnienia i niechciane rozmowy uruchamiają lawinę niewygodnych pytań o to, co naprawdę wydarzyło się w Grazu. Przez nią Szyszkowitz pokazuje, że pamięć nie ginie – tylko czeka, aż ktoś odważy się ją przywołać.
Autor buduje napięcie nie przez wydarzenia, lecz przez świadomość winy unoszącą się nad każdym gestem i słowem. W jego prozie Graz staje się laboratorium pamięci – miejscem, gdzie historia nie daje spokoju, nawet jeśli wszyscy udają, że już dawno się skończyła. „Puntigam albo sztuka zapominania” to powieść o tym, że zapomnienie nie leczy – jedynie pozwala na chwilę nie patrzeć w lustro.
