Erotyczny Impuls
Autor: W opracowaniu Davida Steinberga
Wydawnictwo: Wydawnictwo 108, 1995
Okładka: miekka
Stan: dobry
Uwagi: nieznaczne zagięcia okładki
O książce
„Erotyczny impuls” to ten typ książki, który wpadł w polski obieg lat 90. trochę jak kontrabanda – nie dlatego, że jest szczególnie skandaliczna, ale dlatego, że zaskakująco otwarcie traktuje o czymś, co w polszczyźnie długo ukrywano pod warstwą eufemizmów, żartów i nabożnych przemilczeń. Steinberg pełni tu rolę kuratora: zamiast jednej tezy dostajemy zbiór głosów, które nie próbują zgodzić się co do definicji erotyzmu, lecz raczej pokazują, jak bardzo jest on wieloznaczny. Psychologia, kultura, filozofia, sztuka – każda z tych perspektyw próbuje „przyłapać” Erosa na tym, czym jest, i za każdym razem wymyka się on jak dobrze wychowany skandalista.
Wartością tej antologii nie jest jednolitość, lecz właśnie jej nieposłuszeństwo wobec jednego dyskursu: obok analiz erotofobii czy społecznych norm seksualnych pojawiają się teksty o pograniczach, o doświadczeniach przekraczania granic – także tych, które społeczeństwo wolałoby zachować jako nienaruszalne. Całość układa się w mapę, na której erotyzm nie jest po prostu „seksem z komentarzem”, lecz siłą, która ingeruje w tożsamość, władzę, język i sztukę. W tle stale pobrzmiewa pytanie niewygodne zarówno dla moralistów, jak i dla zwolenników „wolności bez reszty”: czy można mówić o Erosie, nie próbując go jednocześnie kontrolować?
Na tle ówczesnej literatury popularnonaukowej o seksualności książka odcina się od dydaktycznego tonu poradników i biologistycznych wykładów. Zamiast „instrukcji obsługi ciała” czy czytanek o „zdrowej seksualności” dostajemy eseistykę, która momentami bardziej przypomina refleksję humanistyczną niż psychologiczną broszurę. Dlatego „Erotyczny impuls” czyta się dziś jak dokument epoki przejściowej: z jednej strony jest to ślad gwałtownego otwarcia na Zachód po 1989 roku, z drugiej – próba nadrobienia całych dekad milczenia. Kto szuka prostej odpowiedzi na pytanie „jak żyć erotycznie”, raczej się zirytuje; kto szuka książki, która erotyzm traktuje jako klucz do zrozumienia kultury, relacji i lęków społecznych – w tej antologii znajdzie całkiem solidną bibliotekę w jednym tomie.
Polecamy
