Kevin Lacz - Ostatni snajper

Ostatni snajper
Autor: Kevin Lacz, Ethan E. Rocke, Lindsey Lacz

Wydawnictwo: Bellona, 2019
Okładka: miekka 
Stan: bardzo dobry
Uwagi: brak

O książce

„Ostatni snajper” to jedna z tych wojennych relacji, które powstały już po „American Sniper”, więc siłą rzeczy nosi na sobie jego cień. Kevin Lacz nie udaje jednak, że wymyśla koło na nowo: przyjmuje sprawdzoną formułę żołnierskiego pamiętnika i robi w jej ramach coś zaskakująco rzetelnego. Zamiast mitologii „super‑snajpera”, dostajemy wiernie, czasem wręcz przyziemnie, odtworzoną codzienność operatora SEAL Team Three w Ramadi – z całym pakietem: pot, kurz, przestoje, idiotyczne rozkazy, brudną politykę i te krótkie, przerażająco klarowne sekundy, w których naciskasz spust i nie ma już odwrotu. To nie jest literatura wymyślająca nowy język, ale jest to książka, która wie, co chce opowiedzieć, i trzyma się tego z wojskową dyscypliną.

Najciekawszy jest tu właśnie stosunek Lacza do własnej legendy. Autor funkcjonuje w orbicie Chrisa Kyle’a, współuczestniczy w popkulturowym spektaklu „American Sniper”, a jednak w książce raczej rozmontowuje niż dokręca śrubkę do pomnika. Portret SEAL‑sa nie wypada jak w rekrutacyjnym folderze – jest w nim przemęczenie, irytacja, głupie żarty jako wentyl bezpieczeństwa i bardzo amerykańskie przekonanie o „robieniu właściwej rzeczy”, które z każdym rozdziałem staje się mniej oczywiste. Ramadi nie jest tu heroiczną sceną bitwy pod Termopilami, lecz miastem, w którym trudno odróżnić wroga od widza, a każde „cel zneutralizowany” pozostawia po sobie nie tylko łuskę, ale i pytanie. W tym sensie „Ostatni snajper” jest bliżej porządnego, uczciwego zapisu doświadczenia niż propagandowej laurki.

Jeżeli ktoś szuka rekonstrukcji bitwy o Ramadi widzianej z perspektywy oddziału specjalnego, z wyraźną fascynacją rzemiosłem wojskowym, ale bez przesadnej teologii patriotyzmu, to jest to pozycja zaskakująco solidna. Jeżeli natomiast szuka wyrafinowanej refleksji nad polityką amerykańskich interwencji – tu już trzeba będzie sięgnąć po innych autorów; Lacz jest przede wszystkim żołnierzem, który opisuje, co widział, a nie filozofem, który z tego wyprowadza wnioski dla świata.