Lochy Watykanu
Autor: Andre Gide
Wydawnictwo: Wydawnictwo Literackie, 1973
Okładka: twarda
Stan: dobry
Uwagi: nieznaczne przykurzona okładka
O książce
„Lochy Watykanu” to powieść, która wymyka się klasyfikacjom. Gide nazwał ją sotie – średniowieczną farsą, i rzeczywiście: groteska, absurd, ironia i satyra na religię, społeczeństwo i moralność tworzą tu literacki labirynt. W centrum tej opowieści znajduje się plotka o uwięzieniu papieża Leona XIII w lochach Watykanu – motyw absurdalny, ale skutecznie splatający losy bohaterów z różnych warstw społecznych. W tle: oszustwa, sekty, cud w Lourdes, morderstwo bez motywu i pytanie o granice wolności.
Gide konstruuje powieść bez głównego bohatera, bez narratora wszechwiedzącego, z perspektywami zmiennymi jak maski społeczne. Najbardziej pamiętna postać – Lafcadio Wluiki – to dandys, cynik, bękart, który zabija z „aktu gratuit”, by udowodnić sobie, że jest wolny. To gest radykalny, inspirowany Dostojewskim, ale pozbawiony moralnego ciężaru – czysty eksperyment wolności. Obok niego: Anthime – ateista, który nawraca się dla wygody; Juliusz – katolicki moralista; Protos – oszust religijny; Genevieve – naiwna idealistka.
Styl Gide’a jest lekki, ale gęsty – pastisz powieści przygodowej, satyra na Kościół, ironia wobec burżuazji. Powieść powstała w przededniu I wojny światowej, w epoce kryzysu wiary i sekularyzacji, i do dziś pozostaje aktualna jako refleksja nad wolnością jednostki w świecie konwencji. W Polsce wydana w 1973 roku w serii BKPiO, w tłumaczeniu Joanny Guze, zyskała status klasyki literatury francuskiej.
