Autentyzm w polskiej poezji międzywojennej
Autor: Alicja H. Moskalowa
Wydawnictwo: LSW 1979
Okładka: miękka z obwolutą
Stan: dobry
Uwagi: pieczątka własnościowa profesora Mariana Stępnia
O książce
„Autentyzm w polskiej poezji międzywojennej” Alicji H. Moskalowej to książka, która systematyzuje i porządkuje zjawisko autentyzmu – nurtu powstałego w latach 30. XX wieku jako sprzeciwu wobec formalnych eksperymentów i konstrukcji awangardy. Moskalowa przedstawia autentyzm jako literacki głos szczerości i subiektywnego doświadczenia, w którym wiersz miał być zapisem osobistych przeżyć, bez ozdobników i wyszukanych metafor.
Autorka krok po kroku omawia genezę nurtu, wskazując Stanisława Czernika jako jego inicjatora i Jana Bolesława Ożoga jako poetę, który nadał mu najpełniejszy wyraz. Analizuje zarówno manifesty i publicystykę literacką, jak i same wiersze – pełne prostoty, codziennych obrazów i życiowych rozczarowań. „Okolica Poetów”, pismo skupiające młodych literatów, stanowi w książce punkt odniesienia do pokazania środowiska, które chciało mówić językiem zwyczajnym, a nie eksperymentalnym.
Moskalowa nie zatrzymuje się tylko na dwóch głównych nazwiskach – przygląda się także twórczości Frasika, Janczarskiego czy Pietrzkiewicza, a także tym, którzy pozostawali na granicy autentyzmu, jak Piętak czy Czuchnowski. Wskazuje, jak silne było zakorzenienie w wiejskim doświadczeniu i jak bardzo wiersze autentyków różniły się od stylizacji ludowych poetów. Ich siłą miała być bezpośredniość, nieupozowana emocjonalność i unikanie retoryki.
Na tle innych nurtów literackich autentyzm jawi się w tej książce jako kierunek niszowy, ale znaczący – sprzeciw wobec nowoczesnych eksperymentów, który nie tyle dążył do nowej formy, ile do powrotu do samego życia. Moskalowa podkreśla także wpływ autentyzmu na późniejsze próby literackie, w tym powojenne, gdzie idea zapisu „prawdy osobistej” wciąż powracała.