Ikony w zbiorach polskich
Autor: Romuald Biskupski
Wydawnictwo: WAiF 1991
Okładka: twarda z obwolutą
Stan: dobry plus
Uwagi: albumowy format
O książce
Romuald Biskupski w Ikonach w zbiorach polskich pokazuje, jak bogate i różnorodne jest dziedzictwo wschodniego malarstwa sakralnego w Polsce. Książka łączy cechy katalogu i albumu — oprócz 151 barwnych reprodukcji zawiera syntetyczne omówienia historii ikon, ich funkcji religijnej i warsztatów, z których pochodzą. Autor przypomina, że oglądając ikony w muzeach, widzimy je w oderwaniu od pierwotnego kontekstu — liturgii, zapachu kadzidła, modlitwy. Z tego powodu ich odbiór jest zawsze niepełny, choć artystycznie fascynujący.
Publikacja prowadzi czytelnika przez główne typy ikon: Chrystusa Pantokratora, Matkę Boską w różnych ujęciach (Hodigitria, Eleusa, Orantka), sceny deesis i mandyliony. Biskupski omawia też style i szkoły: od surowych, bizantyńskich wzorców XV wieku po bardziej swobodne, barokowe kompozycje XVIII stulecia. Dużo miejsca poświęca warsztatom lokalnym — lwowskim, przemyskim i łemkowskim — które łączyły wpływy ruskie, polskie i południowoeuropejskie.
Album wydany przez WAiF w 1991 roku był jedną z pierwszych prób całościowego ujęcia tematu po 1945 roku. Dla muzealników i pasjonatów sztuki stanowi dziś cenne źródło dokumentacyjne, a dla czytelnika spoza środowiska – przystępne wprowadzenie w świat ikon. To publikacja solidna, uporządkowana i pozbawiona zbędnego patosu — skupiona na tym, by pokazać ikonę nie jako egzotyczną ciekawostkę, ale ważny element polskiego dziedzictwa kulturowego.